Kapanan dal-tıp merkezi sayısı hızla artıyor. Aralık ayında merkezlerini satmak isteyenler sadece ruhsatlarını satarak belirli bir gelir elde edebiliyorlardı. Şimdi merkezini satanlar çığ gibi arttığı için ruhsatın ederi de düştü; 10 branşlı bir tıp merkezinin 150 bin liraya satıldığı ifade ediliyor.

Ankara'da ocak ayı itibariyle kapanan ve nakil istemiyle Ankara İl Sağlık Müdürlüğüne başvuran tıp merkezi sayısı 52 olarak kaydedildi. İzmir'de ise son dört ayda kapanan tıp merkezi sayısı 23'e ulaştı. Tam Gün Yasası'nın da hayata geçirilmesiyle tıp merkezlerinin kadro sıkıntısı, detaylı ve titiz hazırlanan mevzuat düzenlemeleriyle adeta pekiştirildi.

Ege Sağlık Kuruluşları Derneği Başkanı Dr. Ruşen Aydın, Sağlık Bakanlığının ayakta teşhis ve tedavi yapan özel sağlık kuruluşlarına ilişkin yeni düzenlemesi ile Planlama İstihdam Komisyonunun son yayınlanan kararını değerlendirdi.

Komisyon kararlarıyla, 15 Şubat 2008 sonrası ruhsatlandırılan özel hastanelere avantaj sağlandığını belirten Aydın, "Hastaneler, hekim sayısı yatak sayısının üçte birini aşmamak kaydıyla, eksik kadrolarını tamamlamaları için talepte bulunabilecekler. Komisyon kararı, daha önce ruhsatlandırılmış hastaneler için avantaj sağlamıyor. 2008 sonrası açılan ve ruhsatlandırılan hastanelerin sıkıntılarını gidermek için olumlu bur karar. Komisyon, hastanelerin planlamasına bir katkı sunmuş" diye konuştu.

Kadro dışı çalışmaya son 

11 Mart 2009'dan önce emekli olan hekimlere verilen hakkın komisyon kararıyla geri çekildiğine işaret eden Aydın, "Hekimler merkezlerde kadro dışı çalıştırılabiliyordu, hekimleri istihdam edebiliyorduk ki bu uygulamayı kaldırmaya karar vermişler. 1 aylık süre tanımışlar ve kaldırılacağını belirtmişler. Diyelim ki, benim tıp merkezimde beyin cerrahı uzmanım yok ama emekli bir hekimim var; ben onu istihdam edebiliyordum. Bu hakkın uygulamada aksamalara yol açarak, ana prensiplere aykırı düştüğü ileri sürülmüş ve kaldırılmasına karar verilmiş.

Planlama kararı kısmi zamanlı çalışma konusuna hiçbir açıklık getirmemiş. O nedenle komisyonun bu yazısı tıp merkezlerine eksi değer getiriyor" dedi.

Bazı anestezi uzmanları işsiz

Aydın, geçen ay 18 hekimin çalıştığı bir tıp merkezini kapatma kararı aldıklarını belirterek süreci şöyle anlattı:

"Bu tıp merkezinde çalışan hekimlerden bir anestezi uzmanı, yarı zamanlı olarak ayrıca bir göz dal merkezinde çalıyordu. Tıp merkezimiz kapanınca hekim arkadaşımız diğer göz merkezindeki işinde de oldu. Göz merkezindeki pozisyona tam zamanlı hekim başlatmak için İl Sağlık Müdürlüğüne başvurduk. Fakat tüm müracaatlarımıza rağmen yarı zamanlı kadro olduğu için tam zamanlı kadro veremediler. Bir başka göz merkezinde yarı zamanlı çalışan hekim, söz konusu göz merkezindeki boşalan pozisyona talip oldu. Her iki tarafta da yarı zamanlı çalışmak istedi. İl Sağlık Müdürlüğü buna da 'Göz dal merkezinde nasıl yarı zamanlı çalışırsın, bir yerde tam zamanlı çalışman gerekir' şeklinde yanıt verdi. Bu sefer o hekim de işinden oldu, mevcut kadrosunu da kaybetti. Bunlar yaşanan mağduriyetler. Türkiye şartlarında düşünün, şu an işsiz dolaşan anestezi uzmanları var. Onları şu an hiç kimse işe alamıyor. Çünkü kadro yok."

Meydan özel hastanelere bırakılıyor

Düzenlemelerle birlikte yeni kadrolar verilmesini düşündüklerini belirten Aydın, "Dal merkezlerinin yarı zamanlı çalışan hekimleri vardı; bunların bir kısmı Tam Gün Yasası nedeniyle kadroları boşalttılar ve kamuya geçtiler. Şu an bu yarı zamanlı kadroları dolduramıyoruz çünkü yarı zamanlı kadroya geçişte Sağlık Bakanlığı diyor ki, "Hekimin tam zamanlı olarak da bir kurumda çalışması gerekiyor.' Bizim talebimiz şuydu: Bu yarı zamanlı kadroları Tam Gün Yasası dolayısıyla ayrılan hekimlerden boşalan tam zamanlı kadrolara çevirelim, tam zamanlı hekim alıp çalıştıralım. Ama bu talebi kabul etmiyor.

Sağlık Bakanlığı da, SGK da tıp merkezlerini zora sokmaya devam etmek istiyor. Tıp ve dal merkezlerinin çıkmaza girmelerini sağlayarak, açılmalarını engellemek, mevcutların da mümkün mertebe kapatılarak meydanın sadece özel hastanelere bırakılması isteniyor. Tüm görüşmelerimizden edindiğimiz izlenim bu" diye konuştu.

Sağlık yatırımları artık ülke dışına taşıyor

İzmir İl Sağlık Müdürlüğünden alınan bilgilere göre, son dört ayda kapanan tıp merkezi sayısı 23'e ulaştı. İzmir'de kapanmalarla birlikte devirlerin varlığına dikkat çeken Aydın şunları kaydetti:

"Devirler de en çok Güneydoğu Anadolu illerine kaydı; burada da ağırlıklı olarak Gaziantep, Hatay illeri öne çıkıyor. Vizenin de kalkmasının getirdiği kolaylıkla bu illerde hizmet vermek daha kullanışlı hale geldi.

İzmir'de şöyle bir olay yaşanıyor: İzmir'deki sağlık yatırımcıları artık İzmir'e sağlık yatırımı yapmama kararı aldılar. Sağlık yatırımları artık ülke dışına taşıyor. Hem Suriye, Şam'da, hem Irak, Erbil'de sağlık yatırımlarına başladı. Bir kısmı da Makedonya ve Arnavutluk'ta çalışmaları var. Yakın zamanda sağlık yatırımcılarını İzmir'den kaçıracağız."

Yüzde 8 eğimli rampa fiziğe aykırı

Ayakta teşhis ve tedavi veren sağlık kuruluşlarına yeni düzenlemeler getirilen yönetmeliği de değerlendiren Aydın, "Özellikle polikliniklerin varlığını zorlaştıran bazı kararlar alındı. Mesela deniliyor ki, 'sağlık kuruluşunun girişinde tekerlekli sandalye ve sedye girişi için en çok yüzde 8 eğimli rampa oluşturulmalı.' İzmir, su basmalarının çok yaşandığı bir şehir. Bu nedenle apartman girişleri genelde bir basamak yukardadır. Zemin yolla birlikte sıfır olsa su basar. 8 derecilik eğim uygulanması mümkün değil. Rampa yapabilirsiniz ama caddenin karşı tarafına kadar uzatmanız lazım ki, bu fiziksel olarak mümkün değil, masa başındaki insanların uygulamada neyle karşılaşılacağını bilmeden ele aldıkları bir konu.

Hasta konforunu zaten düşünmek zorundayız ama 8 derecelik eğimi İzmir'deki hiçbir hastaneye, tıp merkezine fiziki olarak uygulamak mümkün görünmüyor. Bu, İl Sağlık Müdürlüğüyle aramızda devamlı bir sürtüşme konusu olacak.

Bir başka maddede, hasta muayene odalarında lavabo bulunması gerektiği belirtiliyor. Oysa odanın içinde lavabolu tuvalet var mesela, onu kabul etmiyor; tekrar bir lavabo bulunmasını istiyor. Bunlar ne düşünülerek yapılmış bilmiyoruz ama hazırlayıcılar fiziki şartları dikkate almadan bu kuralları kaleme almış."

52 merkez kapandı

Türkiye Sağlık İşletmeleri Derneği (TÜSİDER) Genel Sekreteri Dr. Serdar Sargın da, "Önce poliklinikler şimdi de tıp merkezleri devreden çıkarılmaya çalışılıyor sanırım muvaffak da olunuyor. Hukuksal mücadeleyi devam ettiriyoruz" diye konuştu.

Özel sağlık sektörüne ilişkin yayınlanan düzenlemeleri değerlendiren Sargın, söz konusu düzenlemelere karşı olmadıklarını fakat bunların yapılması gerektiğini söyledi.

"Belirtilen standartlar düzenleyici kişilerin aklına yeni mi geldi? Bu koşullar yeni açılacak tıp merkezlerine uygulansın ki açacak olan da kendini neyin beklediğini bilsin. Bu kurallar mevcut merkezlere geçerli olamaz" diye konuşan Sargın, Sargın, ocak ayı itibariyle kapanan ve nakil istemiyle Ankara İl Sağlık Müdürlüğüne başvuran tıp merkezi sayısının 52 olduğunu ve Ankara'da toplam 150 tıp merkezinin hizmet verdiğini söyledi.

Uygulamaların devlet adabına uymadığını dile getiren Sargın "Ocaktan bu yana iki ay geçti bu sayı kaça katlandı şu an bilemiyoruz" diye konuştu.

"Uygulama mahkemeden döner"

Kendi merkezlerinde eskiden 13 branşlı bir tıp merkezi olarak hizmet vermelerine karşın şimdi 4 branşta hizmet verdiklerine işaret eden Sargın şunları anlattı:

"Branşlarımız kapandıkça odalarımız boşaldı ve söz konusu koşullara uyum sağlarız. Ama burada başka bir sorun var. İstenen değişikliklere mevcut tıp merkezlerinin yüzde 80'i uyum sağlayamaz. Daha önceki değişikliklerde baktılar ki direnç gösterildi, baktılar ki bazıları hala ayakta. Bu son değişikle de adeta öldürücü darbe vurulmak isteniyor. Bu uygulama da mahkemeden tıpkı öncekiler gibi mahkemeden döner. Fakat bu değişikliklerde ısrarcı olanlara hukuk yoluyla bir müeyyide talep edeceğiz, çünkü yayınlanan bu düzenlemelerde kasıt olduğunu düşünüyoruz."

Ruhsat fiyatları epeyi düştü

Sargın, Bakanlığın yeni planlama kararıyla; 11 Mart 2009 tarihinden önce; emekli olan, kamudan istifa eden, sadece muayenehanesinde veya sadece poliklinikte çalışan tabiplerin, özel hastane, tıp merkezinde tam zamanlı çalışabilmeleri yönündeki kararın 1 ay daha uzatılmasına ilişkin, "Kurallar neden sürekli değişiyor? Planlama komisyonunun, planlarını uzun vadeli yapması gerekir. şu an sektör durmuş durumda. Yatırım yapacaklar şu anda ne yapacaklarını bilemiyor. Kapatmak isteyenler kapatıyor. Aralık ayında merkezlerini satmak isteyenler sadece ruhsatlarını satıp bir kaç borçlarını temizleyebiliyorlardı. Şimdi merkezini satanlar çığ gibi arttı. Dolayısıyla ruhsatın ederi de düştü; 200 bin lira olan 75 bin liraya düştü. Mesela branş bazında 50 lira eden şey, şimdi 15- 20 liraya düştü. Kişiler 10 branşlı yeri 150 bin liraya veriyor