FARMAKOLOJİ DEĞERLENDİRMESİ
1. Branşınız ile ilgili çıkmış olan soruları genel olarak değerlendirebilir misiniz?
2011 Eylül Tıpta Uzmanlık Sınavı Farmakoloji soruları önceki TUS’a göre biraz daha zor ve çeldirici sorulardan oluşmaktaydı. Zor olarak düşünülen sorular aslında adayları çeldiren güçlü şıklara sahip sorulardı.
Sorularla ilgili yorumlarımız aşağıdadır;
81.soru; Anksiyete tedavisinde kullanılmayan ilacı sorgulayan bu soruda doğru cevap olarak verilen primidon antiepileptik bir ilaç. Kolay denebilecek bir soru…
82.soru; Anjiotensin reseptör blokörlerinin özelliklerini sorgulayan bu soruda A seçeneği zaten ilacın mekanizması, C ve E seçeneği aynı şeyi söylüyor. Oldukça kolay bir soru…
83.soru; Daha önce sorulan bir soru modifiye edilerek tekrar sorulmuş. İlacın küçük molekül ağırlığına sahip olması, lipofilik olması, serbest kısmının fazla olması, iyonizasyonun düşük olması (bu seçeneği bazı adaylar iyonize olması şeklinde okuyup çelmiş olabilir) plasental geçişi artırır. P-glikoprotein pompa ilaçları dışarı atar ve ekspresyonunun artması geçişi zorlaştırır. Kolay denebilecek bir soru…
84.soru; Noradrenalin dahil monoamin yapısındaki nörotransmitterlerin etkinliğinin sonlanmasında en önemli mekanizma taşıyıcı aracılığı ile salındıklara nörona geri alınmasıdır. Oldukça kolay bir soru…
85. soru; Antikolinesteraz ilaçlar asetilkolinin yıkımını azaltarak asetilkolinin etkilerine benzer etki oluştururlar (indirekt parasempatomimetik etki). Antikolinesteraz ilaçların kullanılmadığı durumu sorgulayan bu soruda doğru cevap asetilkolin benzeri etki yapan bir ilaç olan (kolinerjik ilaç) pilokarpin zehirlenmesi verilmiş. Kolay denebilecek bir soru…
86.soru; Deksametazon ve betametazon uzun etki süresine sahip güçlü antiinflamatuvar etkinlik gösteren kortikosteroid preparatlarıdır. Bu iki ilacın su ve tuz tutucu özelliği yoktur. Orta zorlukta bir soru…
87.soru; Oksitosin reseptör antagonisti atosibanın erken doğum eylemini önlemek için kullanılmasını sorgulayan bir soru. Soruda verilen diğer şıklar myometrium düz kasını kasan ilaçlar. Kolay denebilecek bir soru…
88.soru; Nitratların farmakolojik özelliklerini sorgulayan bir soru. Nitratlar venüllerde arteriyollere göre daha fazla gevşeme yaparlar. Bazı adaylar; nitratlar refleks taşikardi ve refleks kontraktilite artışı yaptıkları için oksijen gereksinimini artırır diye çelmiş olabilirler (artırsa angina ilacı olur mu?). Orta zorlukta bir soru…
89.soru; Ergot alkaloidlerinin kullanımını sorgulayan bir soru. Ergotlar periferik damarları kasar, zehirlenmelerinde damar gevşemesi oluşturmak için sodyum nitroprusid kullanılır. Senil serebral yetersizlik durumunda kullanılmaları bazı adayları çeldirmiş olabilir. Orta zorlukta bir soru…
90.soru; MAK inhalasyonel anesteziklerin potensini gösteren bir terimdir. MAK değeri en yüksek gaz olan nitröz oksit potensi en zayıf anesteziktir. Oldukça kolay bir soru…
91.soru; Sitomegalovirüs enfeksiyonlarının tedavisinde gansiklovir birinci tercih ilaçtır. Oldukça kolay bir soru…
92.soru; Nifedipin ve diğer dihidropiridin türevi kalsiyum kanal blokörleri voltaj bağımlı L tipi kalsiyum kanallarını bloke ederek arteriyollerde gevşeme oluştururlar. Kısa etkili olanlarda daha fazla olmak üzere sempatik hiperaktivasyona bağlı taşikardiye neden olurlar. En sık yan tesirleri arteriyoler dilatasyona bağlı hipotansiyon, flushing ve periferik ödemdir. Periferal ödem (ayak bileği ödemi gibi) antihipertansif ilaçlardan kalsiyum kanal blokörlerine özgü bir yan tesirdir. Soru kökünde sıklıkla dediği için bu soruda adaylardan bazıları çarpıntı ve periferal ödem arasında kalmış olabilir. Soru kökü “hangisi diğerlerine göre daha sık veya kalsiyum kanal blokörlerine daha özgü” şeklinde olsa daha şık olurdu. Çeldiricisinden dolayı zor denebilecek bir soru…
Dihidropiridin türevi ilaçların FDA onaylarında periferal ödem %10’dan daha fazla yan tesirler arasında çarpıntı %1-10 arası yan tesirler arasında yazmakla beraber “Katsung Farmakolojide” bu ilaçlarla ilgili birkaç cümleyi aşağıya ekliyorum.
Nifedipine and the other dihydropyridine agents are more selective as vasodilators and have less cardiac depressant effect than verapamil and diltiazem. Reflex sympathetic activation with slight tachycardia maintains or increases cardiac output in most patients given dihydropyridines. (Katsung; 11.baskı bölüm 11)
Retrospective case-control studies reported that immediate-acting nifedipine increased the risk of myocardial infarction in patients with hypertension. Minor toxicities (troublesome but not usually requiring discontinuance of therapy) include flushing, dizziness, nausea, constipation, and peripheral edema. Constipation is particularly common with verapamil. (Katsung; 11.baskı bölüm 12)
93.soru; Digoksin düşük dozdan itibaren parasempatomimetik etkinliği artırarak bradikardi, AV uzaması yapar. Ağız kuruluğu antimuskarinik etki yapan ilaçların yan tesirlerinden biridir. Orta zorlukta bir soru…
94.soru; İskelet kası damarlarını inerve sempatik postsinaptik nöronlardan bir kısmı kolinerjik bir kısmı adrenerjiktir. Bu soruda ekrin ter bezi seçeneği bazı adayları çeldirmiş olabilir. Ekrin ter bezlerini inerve eden postsinaptik sempatik nöronların ucundan çıkan madde asetilkolindir. Yani ekrin ter bezlerini inerve eden postsinaptik sempatik sinirler adrenerjik değildir. Adayları zorlamak için hazırlanmış zor bir soru…
95.soru; Klorpromazin; sedasyon, hipotansiyon ve hepatotoksik yan tesiri en fazla olan antipsikotik ilaçtır. Haloperidol; ekstrapiramidal yan tesir riski en fazla olan antipsikotik ilaçlardan biridir ama antiadrenerjik, antihistaminik ve antikolinerjik yan tesirleri çok az yapar. Bu soruda haloperidol bazı adayları çeldirmiş olabilir. Orta zorlukta bir soru…
96.soru; İlaçların metabolizmasında rol alan faz II reaksiyonlarının ortak adı konjugasyondur. Hidroliz faz 1 reaksiyonudur. Oldukça kolay bir soru…
97.soru; Reboksetin ve atomoksetin noradrenalin taşıyıcısını inhibe ederek antidepresan etki yapan selektif noradrenalin re-uptake inhibitörü ilaçlardır. Beklenen bir soru idi… Kolay denebilecek bir soru…
98.soru; Antihistaminik ilaçların farmakolojik etkilerini sorgulayan ve cevabı seçeneklerden kolayca çıkarılacak bir soru. Antikolinerjik etkiye sahip bir ilaç (B), Parkinson tedavisinde kullanılır (D) ve mide barsak hareketlerini azaltır. Kolay denebilecek bir soru…
99.soru; Felbamat NMDA reseptörlerini bloke eden antiepileptik bir ilaçtır. Bu soruda bazı adaylar A seçeneğindeki meprobamat ile E seçeneğindeki felbamatın isim benzerliğinde dolayı zorlanmış olabilirler. Zor denebilecek bir soru…
100.soru; Prostasiklin ve PGE2 mide asit salgısını azaltan ve mide müküs sekresyonunu artıran prostaglandinlerdir. Bu iki özellik PGE2 için daha önemli olup PGE içeren mizoprostol analjezik gastropatisinde kullanılır. Soruda ise daha önemli olan ve bu amaç için kullanılan PGE değil, PGI2 sorulmuş ama seçeneklerden rahatlıkla çıkarılabilirdi. Kolay denebilecek bir soru…
2. Branşınız ile ilgili çıkmış olan soruların zorluk derecelerine göre soru dağılımları nasıldı?
| Çok zor soru adedi |
: 0 |
| Zor soru adedi |
: 3 |
| Orta düzeyde soru adedi |
: 5 |
| Kolay soru adedi |
: 7 |
| çok kolay soru adedi |
: 5 |
3. Branşınız ile ilgili çıkmış soruların konulara göre dağılımını yazabilir misiniz?
| Genel Farmakoloji |
: 2 |
| Otonom Sinir Sistemi |
: 4 |
| Santral Sinir Sistemi |
: 5 |
| Kardiyovasküler Sistem |
: 4 |
| Kemoterapötikler |
: 1 |
| Otakoidler |
: 2 |
| Endokrin Sistem |
: 2 |
4. Branşınız ile ilgili eski TUS’da çıkmış soru ya da sorular var mıydı?
Birebir çıkan soru olmamakla birlikte daha önce çıkan sorular modifiye edilerek sorulmuştu.
5. Branşınız ile ilgili çıkmış sorularda hatalı soru ya da sorular var mıydı?
2011 Eylül TUS’unda Farmakoloji alanından çıkan sorularda hatalı soru olmamakla birlikte 92.soru soru kökünden kaynaklanan sıkıntıdan dolayı bazı adayları çeldirmiş olabilir. Nifedipinin koroner çalma ve refleks taşikardi yapıcı özelliğinden dolayı miyokart enfarktüsünün acil tedavisinde kullanılmaması iki sınav önce TUS’da Farmakoloji sorusu olarak soruldu. Bu soru kısaca “özensiz” hazırlanmış bir sorudur.
6. Bu sınava; branşınız ile ilgili TUSEM Konu ve/veya Soru kitabı ile hazırlanan bir hekimin başarı oranı sizce kaçtır?
Adaylara sorulan sorular 92.sorudaki muallak ifade dışında kaynaklarımızda bulunmaktaydı. TUSEM kitapları ile hazırlanan bir adayın heyecan faktörünü de katarsak 17-18 soruya doğru cevap vermesi beklenirdi. |